Dừng hoạt động chợ đêm Phú Quốc, tạo tiền đề khai thác du lịch sông Dương Đông

Thời gian qua, lượng khách du lịch, đặc biệt là khách quốc tế đến Phú Quốc tăng mạnh. Nhiều du khách ngạc nhiên trước vẻ đẹp được thiên nhiên ưu đãi của Phú Quốc mà không nhiều nơi trên thế giới có được. Tuy nhiên, dù có nhiều thế mạnh để phát triển du lịch, nhưng Phú Quốc chỉ tập trung khai thác du lịch từ biển, còn các thế mạnh khác lại chưa được khai thác đúng cách.

Nhìn từ trên cao, sông Dương Đông uốn lượn như phượng múa rồng bay - Ảnh Phú Hữu

Điển hình như sông Dương Đông có thế mạnh khai thác du lịch, thế nhưng việc ô nhiễm ở lưu vực sông đã kìm hãm sự phát triển của khu vực trung tâm. Nguyên nhân là do khu vực chưa có hệ thống thu gom, thoát và xử lý nước thải đô thị đồng bộ, tập trung; nước thải từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, thương mại chưa được kiểm soát chặt chẽ, đảm bảo đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường. Chất thải rắn sinh hoạt chưa được thu gom, xử lý triệt để.

Việc lấn chiếm lòng sông, suối và hoạt động neo đậu của các tàu thuyền với mật độ dày đặc làm suy giảm nghiêm trọng dòng chảy tự nhiên của sông, làm tăng tình trạng bồi lắng, tích tụ bùn đáy. Trong thời gian dài sông Dương Đông chưa được nạo vét, cải tạo, dẫn đến tình trạng bùn lắng nhiều, làm cản trở dòng chảy, gây ngập úng khi mưa lớn, tăng mức độ ô nhiễm.

Chị Trần Thị Hương - một khách du lịch đến từ Hà Nội - cho biết, chị đến Phú Quốc du lịch nhiều lần, mỗi lần chị ở lại khoảng 3 – 4 ngày, cũng chỉ tham quan các khu vui chơi và tắm biển, dạo quanh chợ đêm một vòng.

Ở Phú Quốc có 3 con sông nhưng chưa khai thác du lịch triệt để, cụ thể như sông Dương Đông tại trung tâm Phú Quốc. Nhìn trên cao, dòng sông uốn lượn như phượng múa, rồng bay rất đẹp, nhưng thực tế tiếp cận thì mất cảm hứng vì rác thải và ô nhiễm. Nếu chính quyền địa phương quy hoạch tốt, cải tạo dòng sông, xử lý nước thải, xây bờ kè hai bên sông để làm phố đi bộ, công viên như sông Hương ở Huế hay sông Hàn ở Đà Nẵng…, thì sẽ tạo thành một điểm nhấn cho đảo ngọc.

Sông Dương Đông có giá trị khai thác du lịch, nhưng bị ô nhiễm và quy hoạch chưa tốt làm ảnh hưởng tới du lịch - Ảnh Phú Hữu

Chị Nguyễn Kim Hiền - một du khách đến từ TPHCM - cho biết, sông Dương Đông bị ô nhiễm nặng bởi các hoạt động sản xuất, kinh doanh từ nhiều nhà thùng nước mắm, trong khi Phú Quốc chưa có hệ thống thu gom xử lý nước thải tập trung khiến cho dòng sông này bị ô nhiễm, mất đi khả năng khai thác du lịch. Chưa kể tình trạng lấn chiếm sông làm nhà ở, nơi neo đậu tàu thuyền cũng khiến cho khu vực sông Dương Đông mất đi giá trị trong việc khai thác du lịch.

“Tôi thấy việc chính quyền địa phương thanh lý hợp đồng cho thuê mặt bằng chợ đêm Dương Đông là hợp lý, nhiều lần đi dạo chợ đêm tôi thấy mùi hôi thối quá chừng, ảnh hưởng rất lớn đến kinh doanh và du lịch, chưa kể việc mất an toàn giao thông, an ninh trật tự… Nhưng địa phương cần bố trí nơi để tiếp tục hoạt động kinh doanh chợ đêm Phú Quốc, đây cũng là một điểm nhấn để thu hút khách du lịch đến với đảo ngọc" - bà Hiền nói.

Theo tìm hiểu của phóng viên, UBND đặc khu Phú Quốc đã xây dựng đề án cải tạo sông Dương Đông từ hồ điều hòa đến cửa sông với chiều dài 5,25km. Đơn vị tư vấn đưa ra 2 phương án cải tạo sông:

Phương án 1 là xây kè 2 bên sông Dương Đông theo ranh quy hoạch; sau kè bố trí công viên cây xanh cảnh quan; phía trong bố trí đường giao thông rộng 12m.

Phương án 2 là xây kè bố trí dọc 2 bên bờ sông Dương Đông theo đúng ranh quy hoạch; sau kè bố trí vỉa hè đi bộ rộng 2m; hỗ trợ di dời các hộ dân lấn chiếm lòng sông, nạo vét lòng sông; xây dựng công viên cây xanh cảnh quan sau kè; xây đường ô tô sau kè rộng 12m.

Nhiều doanh nghiệp kinh doanh du lịch tại Phú Quốc cho biết, sông Dương Đông nằm ở vị trí đẹp, có nhiều thế mạnh để khai thác du lịch tại khu vực trung tâm, chính quyền địa phương quy hoạch tốt sẽ tạo thành địa điểm thu hút khách du lịch, như có thể dùng du thuyền chở khách dạo sông Dương Đông, tham quan nhà thùng nước mắm.

Chia sẻ với phóng viên, ông Trần Minh Khoa - Chủ tịch UBND đặc khu Phú Quốc - cho biết, sông Dương Đông có ý nghĩa quan trọng trong việc phát triển kinh tế - xã hội của Phú Quốc, việc bảo vệ và cải thiện chất lượng môi trường nước, đặc biệt là lưu vực hạ lưu sông có ý nghĩa rất lớn đối với sự sống còn và phát triển du lịch của đảo ngọc.

Ông Lê Hữu Toàn - Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang - cho hay, để phục vụ hội nghị APEC 2027, địa phương đang hướng đến việc hoàn thiện hệ thống thu gom và xử lý nước thải cho khu vực trung tâm Phú Quốc và khu vực tổ chức hội nghị.

Rà soát quy hoạch sử dụng đất đối với các hoạt động sản xuất kinh doanh, dịch vụ xả thải trên lưu vực sông, đặc biệt quan tâm đến làng nghề truyền thống sản xuất nước mắm; di dời dân cư sống tập trung hai bên bờ sông Dương Đông vùng hạ lưu sông; nạo vét sông Dương Đông và các rạch tiếp giáp để loại bỏ nguồn gây ô nhiễm từ bùn đáy, cải thiện chất lượng môi trường nước sông Dương Đông và các rạch tiếp giáp,...

Phú Hữu