Đổ xô lên tuyến trên khám tay chân miệng, tăng nguy cơ phát tán dịch bệnh

Phóng viên: Bác sĩ đánh giá thế nào về tình hình dịch tay chân miệng tại Bệnh viện Nhi Đồng 1 trong thời gian gần đây?

Bác sĩ Dư Tuấn Quy: Hiện tại, khoa Nhiễm - Thần kinh đang điều trị nội trú cho 58 ca tay chân miệng, tăng khoảng 20% so với cùng kỳ tuần trước. Đáng lo ngại, có đến 1/3 trường hợp nhập viện là ca nặng phải nằm phòng cấp cứu.

Theo chu kỳ từ tháng Hai đến tháng Sáu, dự báo số ca bệnh tay chân miệng sẽ còn tiếp tục tăng. Qua ghi nhận, đa số các ca nặng đều liên quan đến type Enterovirus 71 (EV71), trong khi các chủng vi rút khác thường có biểu hiện nhẹ hơn. Hiện có khoảng 65% bệnh nhi nội trú đến từ các tỉnh lân cận.

Bác sĩ Dư Tuấn Quy tư vấn cho một người mẹ cách theo dõi và chăm sóc trẻ mắc bệnh tay chân miệng - Ảnh: Thanh Huyền

* Hiện nay, nhiều người đang lan truyền trên mạng về các loại thực phẩm chức năng được cho là có thể phòng bệnh tay chân miệng. Thực hư việc này ra sao, thưa bác sĩ?

- Tôi muốn nhấn mạnh rằng đến thời điểm này, chưa có bằng chứng khoa học nào chứng minh thực phẩm chức năng có thể phòng ngừa được tay chân miệng. Đó hoàn toàn là những lời đồn thổi, suy diễn trên mạng xã hội. Phụ huynh tuyệt đối không nên tin theo.

Trong lúc chờ đợi vắc xin, cần phòng ngừa bằng cách thực hiện vệ sinh nghiêm ngặt. Vì vi rút lây truyền qua đường tiêu hóa và tiếp xúc niêm mạc miệng, nên việc giữ sạch đôi bàn tay và môi trường sống là lá chắn quan trọng nhất.

* Do có thông tin diễn biến của bệnh tay chân miệng năm nay phức tạp, nhiều ca nặng nên phụ huynh lo lắng. Bác sĩ có lời khuyên gì về việc điều trị?

- Chúng ta hiện đã có phác đồ điều trị chuẩn, cơ sở vật chất đầy đủ và đội ngũ y bác sĩ tại địa phương đều được đào tạo chuyên môn bài bản. Do đó, khi thấy con có dấu hiệu bệnh, cha mẹ nên đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất thay vì dồn hết về TPHCM. Việc đưa trẻ đi đường xa, thậm chí ghé qua các khu mua sắm, siêu thị khi đang nghi nhiễm sẽ khiến mầm bệnh lây lan rộng ra cộng đồng và làm quá tải cho bệnh viện tuyến trên một cách không cần thiết.

* Làm thế nào để phát hiện bệnh sớm ở trẻ, thưa bác sĩ?

- Sự phối hợp giữa y tế, giáo dục và gia đình là yếu tố then chốt. Giáo viên là người gần gũi trẻ cả ngày nên cần nhạy bén để phát hiện sớm các dấu hiệu và báo ngay cho phụ huynh cũng như y tế trường học. Về phía gia đình, người lớn đi làm về phải tắm rửa, thay quần áo sạch sẽ mới được tiếp xúc với trẻ, bởi có khoảng 10% người lớn là "người lành mang trùng" - dù không có triệu chứng nhưng vẫn có thể truyền bệnh cho con em mình.

* Vậy đâu là dấu hiệu đặc trưng và cảnh báo biến chứng nguy hiểm mà cha mẹ cần lưu tâm?

- Các dấu hiệu điển hình là mụn nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, gối, mông, khuỷu tay và loét miệng. Đôi khi mụn nước xuất hiện kín đáo ở rìa các ngón tay, ngón chân.

Khi chăm sóc trẻ tay chân miệng tại nhà, cần cách ly khoảng 7 ngày. Phụ huynh phải đặc biệt theo dõi 2 dấu hiệu báo động biến chứng nặng. Một là sốt cao liên tục không hạ, hai là trẻ bị giật mình, chới với khi bắt đầu ngủ hoặc quấy khóc, hoảng sợ. Ngoài ra, nếu trẻ nôn ói nhiều, đi loạng choạng, run tay hay thở nhanh, cần phải đưa đi cấp cứu ngay lập tức.

Xin cám ơn bác sĩ!

Thanh Huyền (thực hiện)