Bảo vệ hay sát nhân?

Việc VTV - Đài Truyền hình Việt Nam - phải xin lỗi và đình chỉ phóng viên Phạm Thị Phương sau khi phóng sự Cây chổi quét rau lên sóng là vết nhơ mới nhất của truyền hình quốc gia mà chắc chắn nhiều năm sau cũng khó lòng gột rửa. Không phải tự nhiên mà những người nông dân xã Vĩnh Thành (Vĩnh Lộc, Thanh Hóa) không chấp nhận lời xin lỗi từ cô Phương và càng không ngẫu nhiên mà chính những người làm báo mấy ngày qua cũng phải bày tỏ sự căm phẫn với các “đồng nghiệp” của mình.

Thôn 3 của xã Vĩnh Thành, như được biết, là thôn đang xây dựng mô hình trồng rau an toàn. Trong bối cảnh vệ sinh, an toàn thực phẩm đang là nỗi bức xúc của hàng triệu người dân, mỗi bữa ăn của từng gia đình được cân đo bằng vô vàn lo lắng thì những mô hình thực phẩm xanh, sạch, an toàn rất cần được biểu dương, phát huy.

Ảnh: Youtube

Thế nhưng đau đớn thay, khi đến đây để thực hiện phóng sự, ê kíp của VTV (đương nhiên không thể chỉ có mình cô Phương) đã dàn dựng cảnh quay, cắt cúp nội dung phát biểu của bà con nông dân, thêm những phần bình luận bên ngoài để biến vùng trồng rau này trở thành nơi lừa đảo - đánh lừa người tiêu dùng bằng cách dùng chổi quét để làm rách lá rau, giả như rau bị sâu ăn (nghĩa là không độc hại).

Phóng sự được phát sóng trên kênh VTV3, với tầm ảnh hưởng cực lớn, ngay lập tức đã “giết chết” bà con nông dân khi những vườn rau xanh non không thể bán được cho ai, đến mức người nông dân phải nhổ bỏ để trồng cây khác.

Không có bất cứ lý do nào có thể biện minh cho sự giả dối trắng trợn, hành vi bức tử nông dân của phóng sự ấy - cái mà VTV gọi là “sự non kém trong trình độ tác nghiệp, đạo đức phóng viên”. Đó không thể là một sai sót hay một lỗi nghiệp vụ mà là sự dã man của con người đối với con người. Cây chổi quét rau không chỉ quét sạch niềm tin của khán giả đối với VTV mà còn quét nát cả một vùng quê, quét cả những nỗ lực mang đến cho xã hội này những điều tốt đẹp. Giờ thì, trước một thông tin về thực phẩm bẩn, người tiêu dùng sẽ tin báo chí hay tin nông dân?

Mà, đâu chỉ có VTV. Mới đây thôi, hôm 9/5, khi công an Nghệ An bắt giữ một chuyến xe chở hai tấn chè thập cẩm chưa rõ xuất xứ trên chuyến xe từ Đà Nẵng ra Hà Nội thì hàng loạt trang tin, báo mạng đã kết luận ngay đây là chè bẩn, đang “tuồn” ra Hà Nội tiêu thụ mà không cần có bất kỳ kết luận nào từ cơ quan chức năng, không cần xác minh nguồn gốc, chất lượng.

Ngược về đầu năm 2016, bà con nông dân vùng Tiền Giang, Đồng Tháp đã phải một phen khóc hận với những bài báo chỉ đích danh xoài ở những vùng này đã được bọc trong “túi lạ” để có năng suất cao, ít sâu bệnh, bán được giá và bản thân người trồng cũng không dám ăn. Tương tự cây chổi của VTV, những chiếc “túi lạ” của các trang mạng đã lập tức đẩy giá xoài Tiền Giang, Đồng Tháp xuống còn một nửa mà vẫn chẳng mấy người mua.

Kết quả kiểm tra của Cục Bảo vệ thực vật đối với cả túi lẫn xoài của bà con nông dân khẳng định không hề có bất kỳ hóa chất cấm nào và theo các chuyên gia thì bao gói quả là một kỹ thuật tiên tiế n trong nông nghiệp, đã được áp dụng từ rất lâu tại nhiều nước trên thế giới. Điều cay đắng là những vùng bị tố bọc xoài bằng “túi lạ” lại là những vùng trồng xoài chủ lực của khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Xoài tại các vùng này trước nay đều tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn xuất khẩu, được cấp mã số vùng để xuất sang các thị trường khó tính như Hàn Quốc, Nhật, New Zealand...

Khi bị lật tẩy sự ngu dốt của mình, hàng loạt trang tin lặng lẽ gỡ bài mà không hề có một dòng cải chính hay xin lỗi, nói chi đến chuyện bồi thường cho những tổn thất hoàn toàn có thể tính được thành tiền của bà con nông dân.

Nếu cây chổi của VTV phơi bày sự tệ hại trong đạo đức nghề nghiệp của phóng viên, sự cẩu thả trong hoạt động tác nghiệp của đài truyền hình quốc gia thì chiếc túi bọc quả của những tờ báo mạng đã chứng minh câu nói bất hủ của Lênin: “Nhiệt tình cộng với dốt nát sẽ thành phá hoại”. Người dân Tiền Giang, Đồng Tháp, Thanh Hóa hoàn toàn có quyền khởi kiện, đòi những “kẻ sát nhân” mang danh bảo vệ người tiêu dùng phải công khai xin lỗi và bồi thường thiệt hại cho họ.

Phạm Thành Nhân