Giúp học sinh chọn đúng hướng đi sau THCS

Năm đầu tiên tuyển sinh sau sáp nhập, TPHCM dự kiến nhận 70% số học sinh lớp Chín vào lớp Mười công lập, tương đương hơn 118.000 em. Trước sự lo lắng của học sinh, phụ huynh, các trường THCS đã tập trung phân tích năng lực, tư vấn những hướng đi phù hợp.

Nhiều hình thức tư vấn

Ngày 9/3, tại Trường THCS Âu Lạc (phường Tân Sơn Nhất, TPHCM), 282 học sinh lớp Chín đã tham gia chương trình tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp. Đại diện Sở GD-ĐT TPHCM, các trường THPT công lập và tư thục, cũng như trường nghề đã cung cấp thông tin về các lộ trình học tập sau THCS. Hoạt động nhằm giúp học sinh và phụ huynh có thêm thông tin, đưa ra lựa chọn học tập phù hợp với năng lực học tập và sở thích cá nhân.

Học sinh lớp Chín Trường THCS Âu Lạc tham gia chương trình tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp sau THCS năm học 2025-2026 - ẢNH: T.T.

Ngoài ra, giáo viên cũng sẽ có nhiều đợt tư vấn trên lớp với những thông tin đầy đủ, cặn kẽ và phù hợp với từng học sinh. Bà Bùi Thị Minh Tâm - Hiệu trưởng nhà trường - cho hay: “Nhà trường luôn quán triệt giáo viên tôn trọng quyền quyết định của phụ huynh và học sinh, không tư vấn hay tác động để các em từ bỏ cơ hội tham gia thi lớp Mười. Việc tư vấn tập trung vào phân tích năng lực học tập của học sinh, từ đó giúp các em xây dựng lộ trình phù hợp, giảm áp lực giai đoạn ôn tập cuối cấp”.

Tương tự, ông Đào Vĩnh Bộ - Phó hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Trãi (phường Rạch Dừa, TPHCM) - cũng cho biết, dự kiến từ đầu tháng Tư, trường sẽ tổ chức các buổi tư vấn cho phụ huynh và học sinh lớp Chín. Giáo viên sẽ cung cấp thông tin chi tiết về từng trường THPT như: khoảng cách địa lý, điểm chuẩn, chỉ tiêu các năm trước, tổ hợp môn tự chọn… để phụ huynh, học sinh cân nhắc. Ngoài ra, các trường THPT cũng đến trường tư vấn để học sinh cập nhật thông tin chính xác.

Ông nói thêm: “Giáo viên đánh giá năng lực học sinh thông qua các đợt kiểm tra, thi thử và kết quả học tập trong năm. Hướng tư vấn có thể thay đổi theo thời gian, bởi giai đoạn “nước rút” có nhiều học sinh nỗ lực hơn, điểm số cao hơn. Dựa trên năng lực học sinh, giáo viên sẽ gợi ý những nguyện vọng THPT hoặc hướng đi sau THCS phù hợp nhất”. Trong tháng này, học sinh lớp Chín của trường sẽ tham quan Trường cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ TPHCM để có thêm lựa chọn nếu không tiếp tục học theo hướng THPT.

Trước đó, từ tháng 12/2025, Trường THCS Hoàng Hoa Thám (phường Tân Bình, TPHCM) đã hướng dẫn học sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh lớp Mười. Trường cũng tổ chức họp phụ huynh để cùng trao đổi về kế hoạch học tập và lựa chọn nguyện vọng của học sinh. Trường khuyến khích các em theo dõi website hoặc trang mạng xã hội của các trường THPT để nắm bắt những thay đổi mới nhất.

Xây dựng chiến lược nguyện vọng

Mới đây, Sở GD-ĐT TPHCM đã yêu cầu các trường THCS thực hiện công tác tư vấn tuyển sinh vào lớp Mười theo hướng thực chất, nghiêm cấm mọi hình thức vận động học sinh từ bỏ quyền tham gia kỳ thi tuyển sinh vào lớp Mười công lập. Hoạt động tư vấn chỉ mang tính định hướng, hỗ trợ, giúp phụ huynh và học sinh nhận diện đúng năng lực học tập của bản thân. Quyền quyết định dự thi, lựa chọn các hướng học khác sau THCS hay đăng ký nguyện vọng vào trường THPT nào hoàn toàn thuộc về phụ huynh và học sinh.

Ông Nguyễn Xuân Đắc - Hiệu trưởng Trường THCS Hoàng Hoa Thám - cho biết trong trường hợp học sinh đăng ký vào trường THPT quá xa so với nơi ở, giáo viên sẽ trao đổi thêm với phụ huynh để học sinh cân nhắc kỹ. Lý do là vì sau sáp nhập, có thể xảy ra những trường hợp học sinh ghi nhầm tên trường hoặc nhầm địa bàn phường vì một số trường có tên tương tự nhau. Trường phải rà soát lại thật kỹ để tránh việc đăng ký sai nguyện vọng. Tuy vậy, quyền lựa chọn vẫn là của học sinh và gia đình.

Cũng theo ông, trong quá trình tư vấn nguyện vọng, định hướng nghề nghiệp cho học sinh lớp Chín là yếu tố quan trọng nhất. Dựa trên lĩnh vực yêu thích của học sinh, giáo viên sẽ gợi ý những trường THPT có thế mạnh và các tổ hợp môn tự chọn phù hợp. Ông giải thích: “Một số lĩnh vực như nghệ thuật, năng khiếu không được giảng dạy ở tất cả trường THPT. Học sinh có định hướng theo các ngành liên quan thì cần tìm hiểu kỹ, vì nếu đăng ký đại mà trường không có tổ hợp môn thì rất khó khăn khi tuyển sinh vào đại học”.

Về phía trường THPT, ông Nguyễn Hùng Khương - Hiệu trưởng Trường THPT Ten Lơ Man (phường Bến Thành) - nhấn mạnh khi chọn nguyện vọng lớp Mười, học sinh không nên chỉ dựa vào danh tiếng hay theo bạn bè, mà cần xem trường có phù hợp với năng lực, định hướng môn học và điều kiện đi lại của mình hay không. Nếu có thể, hãy đến thăm trường, quan sát môi trường học tập và hỏi thêm kinh nghiệm từ các anh chị đang học tại đó.

Cuối cùng, hãy đặt nguyện vọng một cách hợp lý và có chiến lược. Nguyện vọng 1 nên là ngôi trường mơ ước để tạo động lực phấn đấu, nguyện vọng 2 là lựa chọn phù hợp với năng lực, nguyện vọng 3 là phương án an toàn để đảm bảo cơ hội trúng tuyển.

“Các em hãy ôn tập đều đặn mỗi ngày, đừng chờ gần thi mới học. Kiến thức cần được hệ thống theo từng tuần, từng tháng, học đến đâu chắc đến đó. Bên cạnh đó, luyện tập thường xuyên bằng đề minh họa, đề thi thử và tự bấm thời gian như khi thi thật sẽ giúp các em quen dạng đề và rèn bản lĩnh phòng thi. Quan trọng nhất là xem lại lỗi sai để điều chỉnh cách học, cách làm bài” - ông nhắn nhủ.

Trang Thư