Ai giám sát giáo viên 'khai' mối quan hệ với chủ trung tâm dạy thêm?

Hiệu trưởng không đủ thẩm quyền xác minh

So với Thông tư 29 hiện hành có hiệu lực từ tháng 2/2025, dự thảo Thông tư sửa đổi gắn hoạt động dạy thêm với chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp, nghĩa vụ, quyền hạn và những điều nhà giáo không được làm theo quy định của Luật Nhà giáo.

Một tiết học môn khoa học xã hội của học sinh lớp Bảy Trường THCS Hoàng Quốc Việt (phường Tân Mỹ, TPHCM)

Trong đó, bổ sung yêu cầu giáo viên phải báo cáo rõ về mối quan hệ với chủ thể đứng tên đăng ký kinh doanh cơ sở dạy thêm. Theo Bộ GD-ĐT, quy định này nhằm minh bạch hóa hoạt động dạy thêm, phòng ngừa việc lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc người thân để tổ chức, chi phối hoạt động dạy thêm gây xung đột lợi ích. Việc báo cáo không làm phát sinh thủ tục hành chính, không thay thế giấy phép kinh doanh và không phải là điều kiện xin phép cho giáo viên tham gia dạy thêm ngoài nhà trường.

Dự thảo bổ sung quy định về thiết lập và công khai đường dây nóng tiếp nhận phản ánh ở các cấp quản lý, từ cơ sở giáo dục, UBND cấp xã đến sở GD-ĐT. Đây là giải pháp nhằm tăng cường giám sát của xã hội, kịp thời tiếp nhận, xử lý các phản ánh, kiến nghị, góp phần ngăn ngừa vi phạm.

Cô Võ Minh Diệp - giáo viên 1 trường THPT tại TPHCM - cho rằng: Quy định giáo viên phải báo cáo với hiệu trưởng các thông tin khi đăng ký dạy thêm bên ngoài nhà trường là hợp lý, giúp việc quản lý minh bạch, rõ ràng hơn. Tuy nhiên, cô nhấn mạnh: “Việc yêu cầu giáo viên cung cấp thông tin mối quan hệ với chủ cơ sở kinh doanh dạy thêm không có tính khả thi. Khi Thông tư 29 có hiệu lực, đa phần giáo viên là chủ cơ sở dạy thêm đã chuyển đổi người đứng tên. Nếu yêu cầu giáo viên báo cáo, làm sao chắc chắn họ báo cáo đúng sự thật và ai sẽ là người kiểm soát vấn đề này?”.

Đồng quan điểm, ông Đinh Phú Cường - Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Văn Luông (phường Bình Phú, TPHCM) - trăn trở: “Nhiệm vụ của giáo viên là báo cáo cho hiệu trưởng việc dạy thêm ngoài nhà trường. Nhưng hiệu trưởng không có đủ thẩm quyền xác minh mối quan hệ họ hàng của giáo viên. Vậy trách nhiệm xác minh đúng sai sẽ do ai đảm nhận, ai có đủ thẩm quyền?”. Còn về việc bổ sung đường dây nóng, ông cho rằng các trường tại TPHCM đã thực hiện từ lâu và đạt nhiều kết quả tốt. Nếu được triển khai đồng bộ, quy định này sẽ giúp hình thành hệ thống cảnh báo và kiểm soát từ bên trong lẫn bên ngoài, giúp hạn chế tối đa tình trạng ép học sinh đi học thêm.

Đề xuất trao quyền cho hiệu trưởng

Dự thảo cũng nêu rõ hiệu trưởng có quyền chủ động, linh hoạt trong việc tổ chức thực hiện dạy thêm trong nhà trường. Cụ thể, hiệu trưởng có quyền đề xuất tăng thời lượng dạy thêm đối với các đối tượng học sinh được phép tổ chức dạy thêm theo quy định của Thông tư 29. Bao gồm: học sinh có kết quả học tập môn học cuối học kỳ liền kề ở mức chưa đạt; bồi dưỡng học sinh giỏi; học sinh lớp cuối cấp tự nguyện đăng ký ôn thi tuyển sinh, ôn thi tốt nghiệp. Việc này được thực hiện dựa trên nhu cầu thực tế, điều kiện tổ chức dạy học của nhà trường và đề nghị của giáo viên, phụ huynh, học sinh.

Tuy nhiên, Bộ GD-ĐT cũng nhấn mạnh: Việc đề xuất tăng thời lượng dạy thêm phải được xem xét, quyết định theo đúng thẩm quyền, bảo đảm không mở rộng đối tượng, không làm biến tướng dạy thêm, học thêm. Hiệu trưởng phải chịu trách nhiệm giải trình đầy đủ về sự cần thiết, tính hợp lý, minh bạch, hiệu quả của việc tổ chức thực hiện theo quy định của Luật Viên chức và các quy định pháp luật có liên quan.

Về điểm này, ông Đinh Phú Cường còn băn khoăn. Theo ông, kinh phí hoạt động của trường hiện phụ thuộc vào phường. Việc tổ chức dạy thêm trong trường trước hết phải giải được bài toán: phường có đồng ý cấp kinh phí chi trả tiền dạy thêm cho giáo viên hay không? Nếu trường muốn đề xuất tăng nhưng phường không đồng ý cấp thêm kinh phí thì rất khó triển khai. “Đồng thời, việc phải xác định đúng đối tượng cần tăng tiết, học sinh làm đơn xin học, hiệu trưởng làm đơn xin tăng tiết và chờ giải quyết đơn cũng khá phức tạp” - ông Đinh Phú Cường nêu quan điểm.

Ông Cao Đức Khoa - Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Du (phường Bến Thành, TPHCM) - cũng cho rằng, toàn thành phố có rất nhiều trường học, nếu vẫn áp dụng cơ chế xin - cho sẽ rất mất thời gian. Thay vào đó, Bộ GD-ĐT nên tạo điều kiện để hiệu trưởng được tự quyết định dựa trên điều kiện tài chính, đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất của nhà trường. Việc này cũng gắn với trách nhiệm tổ chức và giải trình của hiệu trưởng để hạn chế những vấn đề tiêu cực.

“Từ thực tiễn tổ chức dạy học, hiệu trưởng là người nắm rõ nhất tình hình kinh tế, tài chính cũng như nhu cầu học tập của học sinh. Nếu đủ điều kiện giảng dạy, hiệu trưởng có thể tăng tiết cho học sinh. Ví dụ, lớp nào học sinh còn yếu thì có thể tăng thêm tiết phụ đạo; môn nào học sinh cần bồi dưỡng nâng cao thì có thể tổ chức dạy thêm đúng quy định” - ông đề xuất.

Trang Thư