Tại sao cần giá trần cho dịch vụ thiết yếu tại sân bay?

Hình ảnh tô phở bò giá 346.000 đồng tại sân bay Cam Ranh - Ảnh: Q.T.

Sự việc hành khách thanh toán 346.000 đồng cho một bát phở bò Wagyu tại sân bay Cam Ranh những ngày qua đã khơi mào cho một cuộc thảo luận cần thiết về định mức giá trị dịch vụ tại các cửa ngõ quốc gia. Bởi khi một hành khách bước qua cửa an ninh, họ đang đặt niềm tin vào sự minh bạch và tử tế của một hệ sinh thái dịch vụ đại diện cho hình ảnh đất nước.

Sân bay là một thị trường bị khóa. Tại đây, mọi quy luật cung cầu thông thường của thị trường tự do đều bị giới hạn bởi rào cản địa lý và an ninh. Hành khách rơi vào trạng thái tâm lý phụ thuộc tuyệt đối, nơi họ mất đi quyền tự do lựa chọn một giải pháp thay thế phù hợp với túi tiền như ở bên ngoài.

Nhà hàng giải thích rằng họ bán bò thượng hạng và đã niêm yết giá theo đúng quy định. Về luật, họ đã hoàn thành thủ tục. Tuy nhiên, về quản trị trải nghiệm, việc thiếu sự tư vấn rõ ràng về phân khúc sản phẩm trong bối cảnh khách hàng đang mệt mỏi là một sự khiếm khuyết về tâm thế phục vụ. Khi một món ăn vốn gắn liền với sự gần gũi như phở lại mang mức giá gấp nhiều lần bình thường mà không có sự xác nhận chủ động từ người mua, sự ngỡ ngàng của họ là hệ quả tất yếu của một hệ thống dịch vụ thiếu đi sự thấu cảm.

Chúng ta từng chứng kiến nhiều câu chuyện đẹp về cách ứng xử của các cơ quan chức năng khi du khách nước ngoài bị chặt chém trên đường phố. Những vụ việc người bán hàng rong ép giá hay taxi lừa đảo đều được lực lượng công an vào cuộc xử lý tức thì, trả lại tiền và xin lỗi du khách để bảo vệ uy tín của ngành du lịch.

Sự quyết liệt đó đã tạo nên một hình ảnh Việt Nam công bằng và đáng tin cậy. Vậy nên, tại những cửa ngõ quốc gia như sân bay - nơi được vận hành bởi những quy chuẩn chuyên nghiệp nhất, việc bảo vệ hành khách cũng cần được thực hiện nhanh chóng và kịp thời tương tự.

Một hóa đơn gây sốc tại sân bay có sức ảnh hưởng tiêu cực mạnh mẽ không kém gì một vụ chặt chém ngoài vỉa hè, bởi nó xảy ra ngay tại điểm bắt đầu hoặc kết thúc của một hành trình khám phá quốc gia.

Từ thực tế này, việc thiết lập một khung giá trần cho các dịch vụ thiết yếu tại sân bay trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Chúng ta đã có khung giá trần cho vé máy bay nhằm bảo đảm quyền lợi hành khách và tính tiếp cận của dịch vụ hàng không cho mọi tầng lớp nhân dân.

Vé máy bay và các dịch vụ cơ bản tại sân bay thực chất là những thành tố hữu cơ, không thể tách rời của một hành trình di chuyển. Việc kiểm soát giá vé máy bay sẽ giảm bớt ý nghĩa nếu những nhu cầu sinh học tối thiểu như nước uống và đồ ăn cơ bản tại nhà ga lại nằm ngoài tầm kiểm soát, biến thành một gánh nặng tài chính bất ngờ cho người lao động xa quê hay các gia đình bình dân. Giá trần chính là công cụ pháp lý để khẳng định sự độc quyền vị trí không được phép trở thành cái cớ để định giá phi lý.

Việc xây dựng khung giá trần cho các dịch vụ phi hàng không thiết yếu là bước đi then chốt để chuyên nghiệp hóa hình ảnh quốc gia. Khung giá trần này đóng vai trò là một rào cản kỹ thuật để ngăn chặn tình trạng đẩy giá quá xa so với giá trị thực tế.

Một doanh nghiệp có thể bán bát phở 15 USD, nhưng đồng thời phải hiện diện những lựa chọn phở truyền thống hoặc bánh mì với mức giá dao động trong khoảng 120-130% so với thị trường bên ngoài. Khi có sự xuất hiện của những lựa chọn hợp lý, hành khách sẽ cảm thấy được tôn trọng và an tâm chi tiêu. Việc họ chủ động chọn món đắt tiền lúc đó mang lại sự hài lòng thực sự, thay vì cảm giác bị cưỡng bức chi tiêu vì sự khan hiếm lựa chọn.

Sâu sắc hơn, việc áp giá trần cho hàng hóa thiết yếu là cách thức hữu hiệu để bảo vệ giá trị biểu tượng của văn hóa Việt Nam. Phở là lời chào, là nét tinh túy trong ẩm thực dân tộc. Khi bát phở bị biến thành công cụ tận thu ngay tại cửa ngõ, chúng ta vô tình làm tổn thương giá trị văn hóa của chính mình.

Sự tử tế trong kinh doanh là nền tảng của mọi sự phát triển bền vững. Một hệ thống quản trị hàng không hiện đại cần đặt chỉ số hài lòng của hành khách lên bàn cân cùng với doanh thu doanh nghiệp. Đã đến lúc định nghĩa lại các quy chuẩn tại cảng hàng không. Hãy biến giá trần cho nước lọc và những suất ăn bình dân trở thành lời cam kết về một Việt Nam hiếu khách, minh bạch và nhân văn.

Việc thiết lập giá trần cũng tạo động lực cho các doanh nghiệp tại sân bay thay đổi tư duy vận hành. Thay vì dựa vào vị thế độc quyền để duy trì mức giá cao, họ phải tập trung tối ưu hóa quy trình, đa dạng hóa sản phẩm và nâng cao chất lượng dịch vụ để thu hút khách hàng. Đây là một cuộc chơi sòng phẳng, giúp hành khách được hưởng lợi, doanh nghiệp phát triển ổn định và hình ảnh đất nước được nâng tầm trong mắt bạn bè quốc tế.

Chúng ta mời gọi thế giới đến bằng sự nồng hậu, nên cần đảm bảo họ rời đi với những ký ức đẹp đẽ. Một bát phở ngon với mức giá công bằng chính là minh chứng sống động nhất cho sự hiếu khách của dân tộc. Sự công bằng trong không gian công cộng thể hiện ở việc mỗi cá nhân đều tìm thấy lựa chọn phù hợp với điều kiện của mình, giúp họ tránh khỏi cảm giác lạc lõng hay tổn thương về mặt cảm xúc. Đó chính là đỉnh cao của quản trị dịch vụ khi lấy niềm tin và sự tử tế làm kim chỉ nam cho sự phát triển dài hạn.

Lê Hoài Việt