Dự thảo Luật đất đai: Nhiều chính sách quan trọng chưa được tối ưu

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh đánh giá, dự thảo luật còn nhiều chính sách quan trọng chưa được thiết kế tối ưu

Sáng 3/11, Quốc hội đã thảo luận về số vấn đề lớn tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Một trong những điểm đáng lưu ý là tại dự thảo lần này có hàng loạt các quy định đưa ra 2 phương án để xin ý kiến của Quốc hội.

Điển hình như về quyền và nghĩa vụ về sử dụng đất ở của người Việt Nam định cư ở nước ngoài. Dự thảo luật đưa Phương án 1 chỉnh sửa theo hướng rà soát quy định có liên quan đến quyền sử dụng đất của người Việt Nam định cư ở nước ngoài tại các luật khác như Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản, quy  trình, thủ tục xác nhận công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài…

Phương án 2 giữ như quy định của pháp luật hiện hành, người Việt Nam định cư ở nước ngoài có quốc tịch Việt Nam có các quyền sử dụng đất như người Việt Nam định cư ở nước ngoài không có quốc tịch Việt Nam.

Về cấp Giấy chứng nhận cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có giấy tờ về quyền sử dụng đất không vi phạm pháp luật về đất đai, không thuộc trường hợp giao đất trái thẩm quyền, Ban soạn thảo cũng đưa 2 phương án. Phương án 1 đề nghị quy định thời điểm công nhận quyền sử dụng đất đến trước ngày 1/7/2014. Phương án 2 đề nghị chỉnh sửa thời điểm công nhận quyền sử dụng đất đến thời điểm nộp hồ sơ cấp Giấy chứng nhận.

Hay nội dung khác cũng có 2 phương án là thực hiện dự án nhà ở thương mại, dự án hỗn hợp nhà ở và kinh doanh thương mại, dịch vụ. Theo phương án 1, dự án nhà ở thương mại, dự án hỗn hợp nhà ở và kinh doanh thương mại, dịch vụ thực hiện đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư có sử dụng đất.

Phương án 2 quy định dự án nhà ở thương mại, dự án hỗn hợp nhà ở và kinh doanh thương mại, dịch vụ gắn với tiêu chí, điều kiện cụ thể thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng.

Trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình chỉnh lý dự thảo luật, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh đánh giá, UBTVQH và Chính phủ, các cơ quan của Quốc hội và của Chính phủ đã phối hợp chặt chẽ để nghiên cứu, rà soát, tiếp thu ý kiến các cơ quan, tổ chức, chuyên gia… Qua đó, chất lượng dự thảo luật đã từng bước được nâng lên.

“Tuy nhiên, cho đến nay, nhiều chính sách quan trọng chưa thiết kế được phương án tối ưu. Trong quá trình rà soát tiếp tục phát sinh các vấn đề chính sách mới có ý kiến khác nhau do phạm vi của dự án Luật Đất đai rất rộng, liên quan mật thiết, chặt chẽ với nhiều quy định tại các luật khác.

Bên cạnh đó, các quy định có tính kế thừa về mặt lịch sử, ghi nhận chính sách của Nhà nước qua các thời kỳ, một số nội dung tuy là trình tự, thủ tục nhưng được luật định do tác động trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ người sử dụng đất”, ôngVũ Hồng Thanh nêu.

Vì vậy, UBTVQH đề nghị công tác hoàn thiện dự luật đòi hỏi hết sức kỹ lưỡng, thận trọng. Quá trình rà soát, hoàn thiện các phương án chính sách quan trọng, tiếp thu, giải trình đầy đủ các ý kiến tham gia và toàn bộ dự thảo Luật sẽ cần nhiều thời gian để bảo đảm chất lượng tốt nhất có thể của dự án Luật.

Phát biểu tại phiên thảo luận, ĐBQH Nguyễn Trường Giang - Phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội đồng tình với ý kiến của nhiều ĐBQH, đây là một luật rất cấp bách. Tuy nhiên, ông cũng trích nhận định của UBTVQH, dự luật còn rất nhiều “phương án 2” trình ra và nhận được nhiều ý kiến đóng góp của ĐBQH. Vì vậy, ĐBQH cho rằng, cần rất thận trọng, nếu sửa đổi không nghiên cứu thấu đáo sẽ dẫn tới nhiều vướng mắc khi đưa vào thực hiện.

Trước đó, Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XV dự kiến xem xét và thông qua 9 dự thảo luật, trong đó có dự án Luật đất đai (sửa đổi).

Minh Quang