Menu

Tòa án Mỹ phán quyết thuốc diệt cỏ Roundup gây ra bệnh ung thư

10:06 20/03/2019

pno
Một bồi thẩm đoàn của Mỹ hôm 19/3 tuyên bố thuốc diệt cỏ dại Roundup có thành phần glyphosate có thể gây bệnh ung thư. Hãng dược Bayer mua lại công ty Monsanto, nhà sản xuất Roundup lâu năm, với giá 63 tỷ đô la vào năm ngoái.

Đây là một đòn giáng mạnh vào hãng dược này sau khi một bồi thẩm đoàn khác phán quyết phạt Bayer bồi thường 288 triệu USD trong một vụ án cách đây 8 tháng.

Toa an My phan quyet thuoc diet co Roundup gay ra benh ung thu
Bình xít thuốc diệt cỏ dại Roundup của Monsanto bày bán tại một cửa hàng làm vườn gần Brussels, Bỉ ngày 27/11/2017 - Ảnh: Reuters

Quyết định được bồi thẩm đoàn nhất trí cao tại tòa án liên bang San Francisco (Mỹ) đã công bố sau năm ngày cân nhắc, không phải là một phát hiện về trách nhiệm pháp lý của Bayer về căn bệnh ung thư của nguyên đơn Edwin Hardeman. Trách nhiệm và thiệt hại sẽ được chính bồi thẩm đoàn này quyết định trong giai đoạn xét xử thứ hai bắt đầu vào ngày 20/3.

Trong tuyên bố của mình, hãng Bayer bày tỏ thất vọng trước phán quyết của bồi thẩm đoàn và bác bỏ cáo buộc chất glyphosate hay thuốc diệt cỏ Roundup có thể gây ung thư. Hãng dược Bayer đã mua lại công ty Monsanto, nhà sản xuất Roundup lâu năm, với giá 63 tỷ đô la vào năm ngoái.

Tuyên bố của Bayer nhấn mạnh họ tin tưởng bằng chứng trong giai đoạn 2 sẽ cho thấy việc làm của Monsanto là thích đáng và Bayer không thể chịu trách nhiệm về căn bệnh ung thư của ông Hardeman.

Glyphosate là loại thuốc diệt cỏ được sử dụng rộng rãi nhất trên thế giới. Sản phẩm Roundup của Monsanto là thuốc diệt cỏ dại đầu tiên có thành phần glyphosate, nhưng nay thuốc này không còn được bảo vệ sáng chế và đã xuất hiện nhiều phiên bản khác. Tuy nhiên, Bayer không cung cấp doanh số bán của sản phẩm này.

Đây là vụ kiện thứ hai trong số 11.200 vụ kiện Roundup được đưa ra xét xử tại Mỹ. Một người đàn ông khác ở California đã được bồi thường 288 triệu USD tháng 8 năm ngoái sau khi bồi thẩm đoàn tòa án tiểu bang tuyên bố Roundup gây bệnh ung thư cho ông ta. Phán quyết này khiến cổ phiếu của Bayer lao dốc vào thời điểm đó, mặc dù khoản tiền bồi thường sau đó giảm xuống còn 78 triệu USD và vẫn tiếp tục được kháng cáo.

Bayer tuyên bố bồi thẩm đoàn bị ảnh hưởng quá mức bởi cáo buộc của các luật sư nguyên đơn về hành vi sai trái của công ty và không tập trung vào khoa học.

Thẩm phán liên bang Vince Chhabria gọi bằng chứng đưa ra né tránh một câu hỏi khoa học là glyphosate có gây ung thư hay không. Ông quyết định chia vụ án Hardeman thành hai giai đoạn: giai đoạn một để xác định quan hệ nhân quả, giai đoạn hai để xác định trách nhiệm và thiệt hại tiềm tàng Bayer phải gánh chịu.

Theo lệnh của thẩm phán Chhabria, giai đoạn thứ hai sẽ chỉ diễn ra nếu trong giai đoạn một bồi thẩm  đoàn nhận thấy Roundup là một nhân tố quan trọng trong việc gây ra căn bệnh ung thư hạch.

Carl Tobias, giáo sư luật tại Đại học Richmond, cho biết quyết định hôm 19/3 của bồi thẩm đoàn cho thấy phán quyết tháng 8/2018 không hề sai lầm, và trường hợp Hardeman có thể là một dấu hiệu cho thấy những gì có thể xảy ra trong các trường hợp tương tự.

Mặc dù Cơ quan bảo vệ môi trường Hoa Kỳ (EPA), Cơ quan hóa chất châu Âu (ECA) và các cơ quan quản lý khác từng kết luận chất glyphosate không có khả năng gây ung thư, nhưng Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã đưa ra một kết luận trái ngược vào năm 2015 và glyphosate bị liệt vào danh sách hóa chất có thể gây căn bệnh ung thư cho người.

Tô Châu (Theo Reuters)